Vertaling voor aanvraag internationale bescherming in België

Een verzoek om internationale bescherming indienen in België is een stap die talrijke documenten omvat - sommige die u met u hebt meegebracht, andere die u moet laten opstellen of vertalen. Begrijpen welke te vertalen, wanneer en in welke vorm, kan een reëel verschil maken in de behandeling van uw dossier. Deze gids geeft u een duidelijk en praktisch overzicht van de procedure en de rol van de vertalingen.

De Belgische procedure van internationale bescherming in vier stappen

België past het Verdrag van Genève van 1951 betreffende het statuut van de vluchtelingen en de Europese richtlijn 2013/32/EU (richtlijn Procedures) toe. De procedure omvat vier grote stappen:

• Stap 1 - Registratie bij de Dienst Vreemdelingenzaken (DVZ): de verzoeker meldt zich aan bij de Dienst Vreemdelingenzaken (Pachecolaan 44, te Brussel) om zijn verzoek formeel in te dienen. Hij wordt geregistreerd, zijn biometrische gegevens worden afgenomen en hij ontvangt een voorlopig identiteitsdocument (bijlage 26 of 26quater). De DVZ is bevoegd voor de verblijfskwesties maar niet voor het onderzoek ten gronde van het verzoek
• Stap 2 - Onderzoek door het CGVS: het Commissariaat-generaal voor de Vluchtelingen en de Staatlozen (CGVS) is de onafhankelijke autoriteit die het verzoek ten gronde onderzoekt. Het roept de verzoeker op voor een gehoor (soms meerdere), analyseert de geleverde documenten en de informatie over het land van oorsprong (COI - Country of Origin Information), en velt vervolgens een beslissing tot toekenning of weigering van bescherming
• Stap 3 - Eventueel beroep bij de RvV: in geval van een negatieve beslissing van het CGVS kan de verzoeker een beroep indienen binnen een termijn van 30 dagen bij de Raad voor Vreemdelingenbetwistingen (RvV), gespecialiseerd administratief rechtscollege. In geval van afwijzing door de RvV blijft een administratief cassatieberoep voor de Raad van State mogelijk
• Stap 4 - Verblijfstitel en integratie: in geval van een positieve beslissing van het CGVS (toekenning van het vluchtelingenstatuut of van de subsidiaire bescherming) ontvangt de verzoeker een verblijfstitel (elektronische kaart van type A of B volgens het statuut) en de NANSEN-kaart voor de vluchtelingen erkend onder het Verdrag van Genève

Documenten te verzamelen en te vertalen voor uw dossier

Het CGVS onderzoekt uw verzoek ten gronde, steunend met name op de documenten die u het levert om uw vrees voor vervolging of de ernstige risico's die u zou lopen in geval van terugkeer naar uw land van oorsprong te staven. Ook al is geen enkel document strikt verplicht (u kunt een verzoek indienen zonder enig stuk), de documentaire bewijzen versterken aanzienlijk de geloofwaardigheid van uw relaas.

Hier zijn de meest nuttige categorieën van documenten en de kwestie van hun vertaling:

• Documenten van burgerlijke stand: geboorteakte, huwelijksakte, trouwboekje. Zij stellen uw identiteit en uw familiale situatie vast. Als zij zijn opgesteld in een vreemde taal, kan het CGVS een vertaling vragen om ze te begrijpen. Een beëdigde vertaling is niet systematisch vereist voor deze documenten in het kader van de CGVS-procedure, maar zij versterkt de waargenomen betrouwbaarheid van het document
• Paspoort of reisdocument: als u erover beschikt, overhandig het. Het CGVS kan het gebruiken om uw trajecten en uw identiteit te verifiëren. Als het paspoort is opgesteld in een taal met een niet-Latijns schrift, is een vertaling van de voornaamste gegevens nuttig
• Documenten die de ondergane vervolgingen bewijzen: dat is de belangrijkste en de meest gevoelige categorie. Het kan gaan om buitenlandse gerechtelijke beslissingen (veroordeling, aanhoudingsmandaat, beschikking tot aanhouding), persartikels die feiten over u relateren, dreigbrieven, oproepingen van de politie of inlichtingendiensten, documenten van disciplinaire of politieke procedures. Deze documenten moeten worden vertaald opdat het CGVS ze kan lezen en analyseren
• Medische of psychologische attesten: in geval van trauma, foltering of fysieke gevolgen verbonden aan de ondergane vervolgingen, zal een medisch of psychologisch verslag opgesteld in België door een Franstalige of Nederlandstalige arts of psycholoog rechtstreeks leesbaar zijn. Een in het buitenland opgesteld verslag zal moeten worden vertaald
• Documenten betreffende de opvang door Fedasil: tijdens de procedure kan de verzoeker worden gehuisvest in een opvangcentrum beheerd door Fedasil (Federaal Agentschap voor de opvang van asielzoekers). De administratieve documenten van de opvangstructuur zijn doorgaans in het Frans of het Nederlands en vereisen geen vertaling

Beëdigd vertaler en sociaal tolk: een essentieel onderscheid

Het is belangrijk om het verschil tussen deze twee functies, vaak verward, goed te begrijpen:

De beëdigd vertaler (of beëdigd vertaler, ingeschreven in het RNEJ - Nationaal Register van de Gerechtsdeskundigen) vertaalt geschreven documenten van een taal naar een andere. Zijn vertaling is gecertificeerd exact en draagt zijn handtekening en zijn stempel. Het is hij die de buitenlandse vonnissen, de akten van burgerlijke stand, de dreigbrieven of elk ander geschreven document dat u aan het CGVS overhandigt vertaalt.

De sociaal tolk (of tolk in asielprocedures) staat de personen bij tijdens de mondelinge gesprekken - met name het gehoor bij het CGVS. Het CGVS is wettelijk gehouden om gratis een tolk te leveren voor alle gehoren. U hoeft dus niet zelf het tolken voor uw gesprek te organiseren, noch er de kostprijs van te betalen.

Daarentegen, voor de geschreven documenten die u wenst voor te leggen ter ondersteuning van uw verzoek, is het aan u om erop toe te zien dat zij worden vertaald (of er de hulp van te vragen aan uw advocaat of aan een organisatie van hulp aan vluchtelingen).

Vertrouwelijkheid en bescherming van de vertalingen

De vertrouwelijkheid van uw dossier van internationale bescherming wordt beschermd door het Belgische en Europese recht. De documenten die u aan het CGVS overhandigt zijn niet openbaar en kunnen niet worden doorgegeven aan de autoriteiten van uw land van oorsprong. De professionele vertalers, of zij nu beëdigd of gecertificeerd zijn, zijn eveneens gehouden tot een verplichting van discretie en vertrouwelijkheid ten aanzien van de informatie vervat in de documenten die zij vertalen.

Als u bijzonder gevoelige documenten moet laten vertalen (documenten die vervolgingen, bedreigingen, veroordelingen relateren), kunt u dat melden aan uw vertaler, die uw dossier zal behandelen met alle vereiste aandacht en discretie. De juridische tweedelijnsbijstand (pro-Deoadvocaat of pro bono via de bureaus voor juridische bijstand) kan u eveneens oriënteren over de documenten die bij voorrang te vertalen zijn volgens uw specifieke situatie.